Κυριακή 5 Απριλίου 2026

Ο ΑΓΙΟΣ ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΣ, ΠΟΥ ΚΑΤΕΤΡΟΠΩΣΕ ΤΟΥΣ ΤΟΥΡΚΟΥΣ (ΠΑΡΘΕΝΙΟΣ, ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ)

+++

Τῇ 24ῃ τοῦ μηνὸς Μαρτίου μνήμη τοῦ Ἁγίου νέου Ἱερομάρτυρος ΠΑΡΘΕΝΙΟΥ Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως ἐν Κωνσταντινουπόλει μαρτυρήσαντος κατὰ τὸ ἔτος ͵αχνζ΄ (1657), ἀγχόνῃ τελειωθέντος

ΠΑΡΘΕΝΙΟΣ ὁ νέος τοῦ Χριστοῦ Ἱερομάρτυς κατήγετο ἀπὸ τὴν Μυτιλήνην, ἦτο δὲ υἱὸς θεοσεβῶν γονέων, ἀπὸ τοὺς ὁποίους, ἀνατραφεὶς καλῶς, ἐστέλλετο εἰς σχολεῖον ἱερῶν Γραμμάτων, τὰ ὁποῖα ἐντὸς ὀλίγου καιροῦ ἔμαθε, διότι ἦτο παιδίον εὐφυές. Ἀφοῦ δὲ ἔφθασεν εἰς μέτρον ἡλικίας, ἐπόθησε νὰ μάθῃ καὶ ἀνώτερα μαθήματα· διὰ τοῦτο καὶ ἐξεπαιδεύθη ἱκανῶς εἰς τὴν γραμματικὴν καὶ τὴν φιλοσοφίαν καὶ ἔφθασεν εἰς προκοπὴν μεγάλην, γενόμενος εἷς ἐκ τῶν σοφῶν τοῦ καιροῦ ἐκείνου. Ἐπειδὴ δὲ ἦτο πολὺ εὐλαβὴς εἰς τὰ θεῖα καὶ ἀγαθὸς εἰς τὸν τρόπον, ἐγκατέλειψε τὰς κοσμικὰς καὶ ὅλας τὰς βιοτικὰς μερίμνας καὶ κατεγίνετο εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τῶν θείων Γραφῶν, μετὰ μεγάλης δὲ προθυμίας μετέβαινεν εἰς ὅλας τὰς Ἱερὰς Ἀκολουθίας τῆς Ἐκκλησίας μας.

Διὰ τὴν ἐνάρετον ταύτην πολιτείαν του ἐχειροτονήθη, κατὰ τὴν τάξιν, Ἀναγνώστης, Ὑποδιάκονος, Διάκονος καὶ Ἱερεύς. Ἐπειδὴ δὲ ἦτο ἐστολισμένος μὲ κάθε εἴδους ἀρετὴν καὶ προκομμένος εἰς τὴν μάθησιν, ἀποθανόντος τοῦ Ἀρχιερέως τῆς Χίου, διὰ τῆς ψήφου τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας ἠξιώθη καὶ τοῦ τῆς Ἀρχιερωσύνης ἀξιώματος, Ποιμὴν τῆς Χίου γενόμενος ἐν ἔτει ͵αχλθ΄ (1639) καὶ ἐποίμαινε θεαρέστως τὸ ἐμπιστευθὲν εἰς αὐτὸν ποίμνιον τοῦ Χριστοῦ. Μετὰ δὲ παρέλευσιν χρόνων ἱκανῶν, κοινῇ γνώμῃ τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου τῶν Ἀρχιερέων, ἀνεβιβάσθη εἰς τὸν Πατριαρχικὸν θρόνον τῆς Κωνσταντινουπόλως, κατὰ τὸ ͵αχνϛ΄ (1656) ἔτος ἀπὸ Χριστοῦ ὑπὸ τὸ ὄνομα Παρθένιος Γ΄. Ἀλλὰ δὲν ὑπέφερεν ὁ μισόκαλος διάβολος νὰ βλέπῃ τὸν λύχνον λάμποντα ἐπὶ τὴν λυχνίαν. Ὅθεν διὰ νὰ τὸν ἀπομακρύνῃ εἰργάσθη τὴν ἑξῆς κατ’ αὐτοῦ ἐπιβουλήν.

Ὁ τοῦ καιροῦ ἐκείνου ἡγεμὼν τῶν Τατάρων, ἀνάγκης τυχούσης, ἔστειλε πρέσβυν τινὰ πρὸς τὸν Κοζακίας Χάτμανον, ὅστις, ἐλθὼν εἰς αὐτὸν καὶ ἰδὼν Μητροπολίτην τινὰ πρώην Νικαίας, μετὰ τιμῆς πολλῆς παρακαθήμενον καὶ μεγάλην παρρησίαν ἔχοντα πρὸς τοὺς ἐκεῖ, ἐφθόνησεν ὁ ἐπάρατος καὶ ἐπιστρέψας πρὸς τὸν ἡγεμόνα τοῦ εἶπε πολλὰ κατὰ τοῦ ρηθέντος Μητροπολίτου, μεταξὺ τῶν ἄλλων δὲ καὶ ὅτι εἶναι χωρὶς ἀμφιβολίαν ἀπεσταλμένος ἐκεῖ ἀπὸ τὸν Πατριάρχην ὡς ἐπίβουλος καὶ προδότης τῆς βασιλείας τῶν Τούρκων.

Τότε ὁ ἡγεμὼν ἔγραψε πρὸς τὸν βεζύρην ὅσα εἶπεν εἰς αὐτὸν ὁ πρέσβυς, ὁ δὲ βεζύρης ἔστειλεν εὐθὺς καὶ ἔφεραν ἔμπροσθέν του τὸν Πατριάρχην Παρθένιον καὶ ἀφοῦ τὸν ἐξήτασεν ἐπιμελῶς δι’ ὅλα ἐκεῖνα, ὅσα ἔγραψε κατ’ αὐτοῦ ὁ ἡγεμών, εὗρεν αὐτὸν ἀθῷον κατὰ πάντα καὶ ἄπταιστον. Ἀλλ’ ὅμως, διὰ τὸ ἀξίωμα τοῦ ἡγεμόνος, ἵνα μὴ φανοῦν ψευδεῖς οἱ λόγοι του καὶ ἵνα μὴ ὑποψιασθοῦν ὅτι χαρίζεται, παρέδωκεν αὐτὸν εἰς τὸν ἔπαρχον τῆς πόλεως διὰ νὰ τὸν θανατώσῃ ὡς ἐπίβουλον τῆς βασιλείας των. Παρήγγειλε δὲ εἰς αὐτόν, ὅτι ἐὰν θελήσῃ νὰ γίνῃ Τοῦρκος, τοῦ χαρίζει τὴν ζωήν, διότι τότε ἀποδεικνύεται, ὅτι εἶναι μὲ αὐτοὺς σύμφωνος καὶ δὲν τοὺς ἐπιβουλεύεται.

Παραλαβὼν τὸν Πατριάρχην ὁ ἔπαρχος, τὸν παρεκίνει νὰ τουρκεύσῃ ὑποσχόμενος εἰς αὐτόν, ὅτι ὄχι μόνον τὴν ζωήν του θέλει κερδίσῃ ἂν ἴσως καὶ γίνῃ Τοῦρκος, ἀλλὰ καὶ μεγάλας τιμὰς καὶ πλούτη θέλει λάβει ἀπὸ τὸν σουλτάνον καὶ εἰς ἀξιώματα ὑψηλὰ ἔχει νὰ ἀναβῇ καὶ νὰ γίνῃ εἷς ἐκ τῶν πρώτων τῆς βασιλείας των. Ταῦτα ἀκούσας ὁ Ἅγιος ἤνοιξε τὸ εὐλογημένον στόμα του καὶ εἶπεν· «Ὅτι μὲν ἐγὼ δὲν εἶμαι ἐπίβουλος τῆς βασιλείας καὶ δὲν ἐνέχομαι καθόλου εἰς τὴν τοιαύτην κατηγορίαν, ἀλλὰ πάσχω ἀδίκως καὶ ὑμεῖς οἱ ἴδιοι τὸ γνωρίζετε καλῶς, ἂν θέλετε νὰ ὁμολογήσετε τὴν ἀλήθειαν. Τοῦτο δὲ τὸ ὁποῖον λέγετε, νὰ ἀφήσω τὴν Πίστιν μου, διὰ νὰ ἐλευθερωθῶ ἀπὸ τὸν θάνατον, δὲν θέλω καταδεχθῆ ποτὲ κατ’ οὐδένα τρόπον νὰ τὸ κάμω ἀρνούμενος τὸν γλυκύτατόν μου Δεσπότην καὶ Θεὸν Ἰησοῦν Χριστόν, ἔστω καὶ ἐὰν μυρίους θανάτους ἤθελον λάβει διὰ τὸ ὄνομά Του τὸ Ἅγιον, τὸ ὁποῖον πρὸς χαράν μου ἔχω καὶ ἀγαλλίασιν· τὰς δὲ τιμὰς τὰς ἰδικάς σας καὶ τὰ ἀξιώματα, οὐδὲ νὰ τὰ ἀκούω θέλω».

Τότε ὁ ἔπαρχος ἤρχισε νὰ τὸν βασανίζῃ μὲ πολλὰ καὶ διάφορα βασανιστήρια, ἐλπίζων, ὅτι οὕτω θέλει τὸν κάμει ἀκόμη καὶ διὰ τῆς βίας νὰ ἀρνηθῇ τὸν Χριστόν. Ἀλλ’ ὁ Μάρτυς τοῦ Χριστοῦ τὰ ὑπέμενεν ὅλα μὲ μεγάλην καρτεροψυχίαν, βλέπων δὲ εἰς τὸ σῶμά του τὰ στίγματα τῶν παθῶν τοῦ Χριστοῦ, ἔχαιρε καὶ ηὐχαρίστει θερμῶς τὸν Κύριον, ὅστις τὸν ἠξίωσε νὰ πάθῃ διὰ τὸ ὄνομά Του τὸ Ἅγιον, παρακαλῶν νὰ τοῦ δοθῇ ὑπομονὴ μέχρι τέλους. Ἰδὼν λοιπὸν ὁ τύραννος, ὅτι ὁ Ἅγιος ἵσταται στερρὸς καὶ ἀσάλευτος εἰς τὴν Πίστιν τοῦ Χριστοῦ, τὸν ἀπέστειλε δέσμιον μὲ ὅλην τὴν κουστωδίαν εἰς τὸ λεγόμενον Παρμὰκ Καπὶ καὶ ἐκεῖ τὸν ἐκρέμασε κατὰ τὸ Σάββατον τοῦ δικαίου Λαζάρου καὶ οὕτως ἔλαβεν ὁ τρισμακάριος τὸν στέφανον τοῦ Μαρτυρίου.

Ἔμεινε δὲ τὸ πανάγιον τοῦ Ἁγίου Λείψανον κρεμάμενον εἰς τὴν ἀγχόνην ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας, καθ’ ἑκάστην δὲ νύκτα φῶς οὐράνιον περιήστραπτεν εἰς τὴν ἁγίαν του κεφαλήν. Ἔπειτα ἔρριψαν αὐτὸ εἰς τὴν θάλασσαν καὶ εὑρόντες αὐτὸ οἱ Χριστιανοί, τὸ ἐπῆραν κρυφίως καὶ τὸ ἔθαψαν ἐντίμως καὶ εὐλαβῶς εἴς τινα τῶν νήσων τῆς Κωνσταντινουπόλεως εἰς δόξαν Χριστοῦ τοῦ Θεοῦ ἡμῶν· Ὧ πρέπει πᾶσα δόξα, τιμὴ καὶ προσκύνησις, σὺν τῷ ἀνάρχῳ Αὐτοῦ Πατρὶ καὶ τῷ Παναγίῳ καὶ ἀγαθῷ καὶ ζωοποιῷ αὐτοῦ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.

+++

ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΔΕΥΤΕΡΑ

---

ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΔΕΥΤΕΡΑ

ΕΔΩ, ΣΧΕΤΙΚΗ ΑΝΑΡΤΗΣΗ

ΕΔΩ, ΠΩΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΣΥΝΟΔΕΥΟΥΜΕ ΤΟΝ ΧΡΙΣΤΟ ΣΤΟ ΠΑΘΟΣ ΤΟΥ

+++

ΤΟΥ ΕΚΑΝΑΝ ΠΕΡΙΤΟΜΗ, ΔΙΑ ΤΗΣ ΒΙΑΣ... (ΑΓΙΟΣ ΝΕΟΜΑΡΤΥΣ ΛΟΥΚΑΣ)

+++

Η ΒΑΪΦΟΡΟΣ ΚΑΙ Η ΞΕΧΑΣΜΕΝΗ ΕΝΤΟΛΗ

+++

ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ

+++

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ

Ἀπὸ τὰ Ἀπόστιχα τοῦ Ἑσπερινοῦ

Ἰδιόμελον. Ἦχος πλ. δ'.

Ἤλθεν ὁ Σωτὴρ σήμερον, ἐπὶ τὴν πόλιν Ἱερουσαλήμ,

πληρῶσαι τὴν γραφήν, καὶ πάντες ἔλαβον ἐν ταῖς χερσὶ Βαΐα,

τους δὲ χιτῶνας ὑπεστρώννυον αὐτῷ, γινώσκοντες,

ὅτι αὐτός ἐστιν ὁ Θεὸς ἡμῶν, ᾧ τὰ Χερουβὶμ βοᾷ ἀπαύστως·

Ὡσαννὰ ἐν τοῖς ὑψίστοις, εὐλογημένος εἶ,

ὁ ἔχων πλῆθος οἰκτιρμῶν, ἐλέησον ἡμᾶς.

ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ

Η ΒΑΪOΦΟΡΟΣ ΤΗΣ ΠΑΝΤΑΝΑΣΣΑΣ ΣΤΟ ΜΥΣΤΡΑ
και ΣΕ ΜΟΝΕΣ ΤΗΣ ΜΕΣΣΗΝΙΑΚΗΣ ΜΑΝΗΣ

Η ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΒΑΪΦΟΡΟΥ

Ο ΤΑΠΕΙΝΟΣ ΠΟΛΕΜΑΡΧΟΣ, Ο ΚΥΡΙΟΣ ΜΑΣ (ΣΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ, Φ. ΚΟΝΤΟΓΛΟΥ)

ΣΑΡΑΚΟΣΤΙΑΝΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΠΤΙΝΑ (ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ: ΕΥΕΡΕΘΙΣΤΟΤΗΤΑ - ΑΝΥΠΟΜΟΝΗΣΙΑ β΄)

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ: ΕΘΙΜΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ